Obróbka skrawaniem

Obróbka skrawaniem to usuwanie naddatku materiału ostrzem narzędzia – frezowanie, toczenie, wiercenie, gwintowanie i wykończenie krawędzi. Na obrabiarkach CNC o efekcie decyduje dobór narzędzia do materiału, operacji i wymaganej dokładności. W tej kategorii Kortools zebrał komplet narzędzi skrawających – od frezów monolitycznych VHM i głowic składanych po wiertła, gwintowniki, noże tokarskie i wytaczadła.

Grupy narzędzi w naszej ofercie

Do frezowania: frezy monolityczne VHM (1–6 ostrzowe, kulowe, promieniowe) do rowków, kieszeni i obróbki 3D, głowice i frezy składane na wymienne płytki do większych średnic, fazowniki i nakiełki do krawędzi i bazowania otworów, frezy jaskółczy ogon (DOVETAIL) do rowków T oraz frezy do obróbki drewna i tworzyw.

Do toczenia: noże tokarskie składane na płytki ISO, wytaczadła do precyzyjnej obróbki otworów oraz płytki skrawające (tokarskie, frezerskie, wiertarskie) jako wymienne ostrza.

Do wiercenia i gwintowania: wiertła VHM, składane i HSS, rozwiertaki do wykańczania otworów w klasie H7 oraz gwintowniki maszynowe do gwintów wewnętrznych.

Mocowanie i wykończenie: trzpienie VHM wkręcane do głowic modułowych, pilniki obrotowe do szlifowania i gratowania twardej stali oraz gratowniki i ostrza NOGA do usuwania zadziorów po obróbce.

Jak dobrać narzędzie do obróbki skrawaniem

• Operacja – frezowanie: frezy VHM lub głowice składane; toczenie i wytaczanie: noże tokarskie i wytaczadła; otwory: wiertła i rozwiertaki; gwinty: gwintowniki.
• Materiał – aluminium: frezy 1–3-ostrzowe z DLC; stal i nierdzewka: 4–6-ostrzowe z TiSiN lub AlTiN; żeliwo: płytki składane.
• Średnica – małe średnice i precyzja: monolit VHM; duże średnice i praca seryjna: narzędzia składane na płytki.
• Wykończenie – zgrubne: mniej ostrzy, większy posuw; wykańczające: więcej ostrzy, mniejsza głębokość, gładsza powierzchnia.
• Sztywność – dłuższy wysięg wymaga sztywniejszego narzędzia i niższych parametrów, by uniknąć drgań.

Materiały obrabiane

Stale konstrukcyjne – uniwersalne frezy VHM 4-ostrzowe i wiertła z TiSiN. Stal nierdzewna – narzędzia odporne na temperaturę (AlTiN), niższe prędkości i stałe chłodzenie, by uniknąć utwardzenia zgniotowego. Stal hartowana 55–60 HRC – frezy i wiertła VHM z powłokami do twardych materiałów oraz wzmocnione geometrie. Żeliwo – płytki składane, praca często bez chłodzenia. Aluminium – frezy 1–3-ostrzowe z DLC, duża komora wiórowa, wysokie obroty. Materiały trudnoobrabialne (Inconel, stopy żaroodporne) – specjalne gatunki VHM i niskie posuwy.

Powłoki narzędziowe

• TiSiN – twarda, odporna na wysoką temperaturę; uniwersalna do stali i nierdzewki.
• AlTiN – wysoka odporność cieplna; obróbka na sucho i materiały hartowane.
• DLC – śliska, antyadhezyjna; aluminium i stopy lekkie, nie zalepia ostrza.
• ZrN – do metali nieżelaznych i aluminium, ogranicza narost na ostrzu.
• TiN – uniwersalna i ekonomiczna; HSS oraz lżejsze zastosowania.

Najczęstsze błędy w doborze narzędzi CNC

• Za mało ostrzy do wykończenia stali – frez 2-ostrzowy zostawia falistą powierzchnię; do wykańczania użyj 4–6 ostrzy.
• Frez VHM bez powłoki do twardych materiałów – ostrze szybko się tępi; w stali i nierdzewce konieczna TiSiN lub AlTiN.
• Płytka zgrubna do operacji wykańczającej – duży promień naroża i zgrubny łamacz wióra psują dokładność i gładkość.
• Zbyt długi wysięg narzędzia – drgania, gorsze wykończenie i ryzyko złamania; skracaj wylot, gdy tylko się da.

Skróty i oznaczenia

• VHM – węglik spiekany, narzędzie monolityczne (frez, wiertło).
• HSS / HSSE-Co – stal szybkotnąca / z dodatkiem kobaltu (trwalsza, odporniejsza na ciepło).
• HRC – twardość w skali Rockwella, np. stal hartowana 55 HRC.
• ISO / DIN – normy oznaczeń płytek skrawających i narzędzi.
• BT / SK / HSK / ER – standardy stożków i tulei w oprawkach narzędziowych.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka jest różnica między obróbką zgrubną a wykańczającą?

Zgrubna usuwa duży naddatek przy dużej głębokości i posuwie; wykańczająca pracuje płytko, dając wymiar i gładką powierzchnię.

Kiedy frez VHM, a kiedy składany?

VHM do średnic do ok. 16 mm i precyzji; składany opłaca się przy większych średnicach i pracy seryjnej.

Jakiej powłoki użyć do stali nierdzewnej?

AlTiN lub TiSiN – wytrzymują wysoką temperaturę; ważne stałe chłodzenie i umiarkowane prędkości.

Czy ten sam frez nada się do aluminium i stali?

Rzadko – aluminium wymaga 1–3 ostrzy i powłoki DLC, stal 4–6 ostrzy i TiSiN/AlTiN.

Jak dobrać posuw i obroty?

Z parametrów producenta dla materiału i średnicy: obroty z prędkości Vc, posuw z fz i liczby ostrzy.

Co oznacza HRC w specyfikacji narzędzia?

To maksymalna twardość materiału do obróbki danym narzędziem, np. „do 55 HRC"; twardszy wykrusza ostrze.

Przewodniki na blogu Kortools

• Parametry skrawania w CNC - wzory i tabele Vc, fz, ap, ae.
• Powłoki narzędziowe TiSiN, DLC, AlTiN, ZrN - który koating do którego materiału.